Kort antwoord
Laatst bijgewerkt: · Redactie Wat kost bouwen?
Kernpunten
- Lucht-water kost indicatief €8.000–€16.000 vóór subsidie.
- Bodem-water kost indicatief €15.000–€32.000 vóór subsidie.
- Genoemde COP-ranges: 3,4–4,1 voor lucht-water en 4,4–4,8 voor bodem-water.
- Een horizontale bodemcollector vraagt als richtlijn tuinruimte van minstens tweemaal de verwarmde woonoppervlakte.
Vergelijking op een rij
| Criterium | Lucht-water | Bodem-water |
|---|---|---|
| Indicatieve aanschafkosten vóór subsidie | €8.000–€16.000 | €15.000–€32.000 |
| Rendement (COP-range) | 3,4–4,1 | 4,4–4,8 |
| Warmtebron | Buitenlucht | Bodem via leidingen of boring |
| Geluid buiten | De buitenunit kan geluid maken | Geen buitenunit, dus geen geluid van een buitenunit |
| Koelen | Actief koelen met elektriciteit | Passief koelen mogelijk |
| Ruimte buiten | Ruimte voor een buitenunit | Ruimte voor leidingen of een boring |
| Levensduurindicatie | Ongeveer 15 jaar | 20–25 jaar voor huidige modellen |
| Isolatie en afgiftesysteem | Goede isolatie en lagetemperatuurverwarming nodig | Goede isolatie en lagetemperatuurverwarming nodig |
Hoe werkt een lucht-water- of bodemwarmtepomp?
Een warmtepomp gebruikt elektriciteit om warmte uit de omgeving te halen en die af te geven aan het verwarmingssysteem. Een lucht-waterwarmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht. Een buitenunit vangt die warmte op en geeft haar via het toestel af aan het cv-water. Een bodemwarmtepomp haalt warmte uit de grond. Buizen in de bodem voeren die warmte naar de warmtepomp in huis.
Beide systemen kunnen een woning verwarmen met water voor radiatoren, convectoren of vloerverwarming. Een volledig elektrische uitvoering kan ook warm tapwater leveren. Voor een goed rendement zijn een goed geïsoleerde woning en verwarming op lage temperatuur belangrijk.
Wat is het verschil tussen lucht-water en bodem-water?
Het belangrijkste verschil is de warmtebron. Buitenlucht is eenvoudiger beschikbaar, maar de temperatuur wisselt. De bodem heeft een stabielere temperatuur, waardoor een bodemwarmtepomp doorgaans efficiënter werkt. Genoemde COP-ranges zijn 3,4–4,1 voor lucht-water en 4,4–4,8 voor bodem-water. De COP geeft aan hoeveel warmte het systeem levert ten opzichte van de gebruikte elektriciteit.
Een lucht-waterwarmtepomp heeft een buitenunit en kan buiten geluid maken. Een bodemwarmtepomp heeft geen buitenunit en kan passief koelen. Lucht-water koelt actief met elektriciteit. Beide systemen vragen genoeg ruimte voor hun onderdelen, maar een bodemwarmtepomp vraagt ook ruimte voor leidingen in de tuin of voor een boring.
Wat zijn de voor- en nadelen van beide warmtepompen?
Lucht-water heeft doorgaans lagere aanschafkosten en vraagt geen bronboring in de tuin. De keerzijde is dat het rendement afhankelijk is van de buitenlucht en dat de buitenunit geluid kan geven. Bodem-water heeft een stabieler rendement, gebruikt doorgaans minder stroom en maakt buiten geen geluid. Passief koelen is mogelijk. Daar staan hogere aanlegkosten en graaf- of boorwerk tegenover.
Ook de levensduur kan verschillen. Voor lucht-water wordt een levensduur van ongeveer 15 jaar genoemd. Voor huidige bodemwarmtepompen wordt 20–25 jaar genoemd. De precieze levensduur hangt af van het systeem en de omstandigheden. De bodembron zelf kan langer meegaan dan de warmtepomp.
Waar moet je op letten bij de keuze en installatie?
Controleer eerst of je woning goed genoeg geïsoleerd is en geschikt is voor lagetemperatuurverwarming. Denk bijvoorbeeld aan vloerverwarming of geschikte radiatoren. Een bodemwarmtepomp vraagt daarnaast ruimte voor een horizontaal buizenstelsel of een verticale boring. Voor horizontale leidingen geldt als richtlijn een tuinoppervlak van minstens tweemaal de verwarmde woonoppervlakte. Voor een verticale boring is een vrije tuin van ongeveer 4 × 4 meter nodig en moet de plek bereikbaar zijn voor zwaar materieel.
Voor boringen of een installatie kan een melding of vergunning nodig zijn. De regels hangen af van de locatie en het soort werk. Vraag daarom vooraf na wat geldt bij je gemeente of bevoegde overheid, en laat een installateur beoordelen welk systeem bij je woning en tuin past.
Wat past bij jou?
Kies lucht-water als…
je de investering en ingreep in de tuin wilt beperken. Je hebt wel plaats nodig voor een buitenunit en moet rekening houden met mogelijk geluid.
Kies bodem-water als…
je tuin geschikt is voor leidingen of een boring en je meer wilt investeren in een efficiënter systeem zonder buitenunit. Passief koelen kan ook een voordeel zijn.
Wat kost het?
Een lucht-waterwarmtepomp kost indicatief €8.000–€16.000 en een bodem-waterwarmtepomp €15.000–€32.000, vóór subsidie. De uiteindelijke prijs hangt onder meer af van de installatie en de aanleg van de warmtebron.
Bekijk alle prijzen: Wat kost een warmtepomp? →
Veelgestelde vragen
Welke warmtepomp is het zuinigst?
Een bodem-waterwarmtepomp heeft doorgaans een hoger rendement dan een lucht-waterwarmtepomp. De COP-ranges zijn 4,4–4,8 voor bodem-water en 3,4–4,1 voor lucht-water.
Maakt een bodemwarmtepomp geluid?
Een bodemwarmtepomp heeft geen buitenunit en veroorzaakt daardoor geen geluid van een buitenunit buiten de woning. Het toestel zelf staat binnen.
Hoeveel tuinruimte heb je nodig voor een bodemwarmtepomp?
Dat hangt af van het type bodemcollector. Voor een horizontaal buizenstelsel geldt als richtlijn minstens tweemaal de verwarmde woonoppervlakte. Een verticale boring vraagt minder buitenruimte, maar ongeveer 4 × 4 meter vrije tuin en toegang voor zwaar materieel.
Heb je voor een warmtepomp een vergunning nodig?
Voor boringen of de installatie kan een melding of vergunning nodig zijn. De regels hangen af van de locatie en het soort werk, dus controleer ze vooraf bij de gemeente of bevoegde overheid.
Bronnen
- milieucentraal.nl – Welke warmtepompen zijn er?
- vlaanderen.be – Types warmtepompen
- vaillant.nl – Bodemwarmtepomp: wat is het en hoe werkt het?
- buderus.com – Soorten Warmtepompen | Vergelijking & Advies van Buderus
- Geteld – Warmtepomp kosten (aug 2026)
Uitleg op basis van openbare vakbronnen (oktober 2026). Prijzen zijn indicaties. Lees onze methodiek.