Kort antwoord
Laatst bijgewerkt: · Redactie Wat kost bouwen?
Kernpunten
- Warm water voor badkamer en keuken is goed voor bijna 25% van het gasverbruik.
- Een gemiddeld huishouden gebruikt jaarlijks 240 m³ gas voor warm water.
- Een waterbesparende douchekop kan het warmwaterverbruik met 20 tot 40% verminderen.
- Een waterbesparend mondstuk voor de kraan kost een paar euro.
- Een boiler staat vaak op 60 °C; legionella overleeft tot 55 °C.
Hoe werkt besparen op warm water?
Warm water gebruik je vooral in de badkamer en keuken. In veel huizen verwarmt een cv-ketel op gas het water voor de douche en de kraan. Een gemiddeld huishouden gebruikt daarvoor jaarlijks 240 m³ gas. Minder warm water gebruiken betekent dus dat je minder gas nodig hebt. Ook als je een andere manier van verwarmen hebt, zoals een elektrische boiler of warmtepomp, helpt zuiniger gebruik om energie te besparen.
Je kunt op twee manieren besparen: minder warm water gebruiken of het water efficiënter verwarmen. Denk aan korter douchen, een waterbesparende douchekop en de warme kraan niet verder openzetten dan nodig. In de keuken helpt een waterbesparend mondstuk om de waterstroom te beperken. Het effect hangt af van je gewoontes en van de installatie die je gebruikt.
Hoe bespaar je warm water tijdens het douchen?
Korter douchen is een eenvoudige manier om minder warm water te gebruiken. Als je je douchetijd terugbrengt van 11 naar 8 minuten, bespaar je energie. Een waterbesparende douchekop kan het warmwaterverbruik met 20 tot 40% verminderen. Je kunt beide maatregelen combineren: de douchekop beperkt de hoeveelheid water per minuut en een kortere douche vermindert de totale douchetijd.
Een douche die warmte uit het wegstromende water hergebruikt, is een andere mogelijkheid. Zo’n douche gebruikt warmte die anders verloren gaat. Welke maatregel bij je past, hangt onder meer af van je woning en de douche die je nu hebt. Je hoeft niet per se alle maatregelen tegelijk te nemen. Begin bijvoorbeeld met korter douchen en kijk daarna of een waterbesparende douchekop of warmteterugwinning bij je situatie past.
Hoe bespaar je warm water in de keuken?
Zet de warme kraan alleen open wanneer je echt warm water nodig hebt en draai hem niet verder open dan nodig. Een waterbesparend mondstuk of een doorstroombegrenzer beperkt de hoeveelheid water uit de kraan. Zo’n inzetstuk of vervangend mondstuk kost een paar euro. De meeste nieuwe kranen hebben al een volumebegrenzer, dus controleer eerst of je kraan er een heeft.
Ook het type mengkraan maakt verschil. Een thermostatische mengkraan brengt het water sneller op de gewenste temperatuur, zodat er minder water wegloopt terwijl je wacht. Een eenhendelkraan die pas vanaf halverwege de draai warm water geeft, kan voorkomen dat je ongemerkt warm water bijmengt. Voor water dat je wilt koken, kun je een waterkoker of fluitketel gebruiken. Een kokendwaterkraan houdt water op temperatuur en gebruikt daarvoor standby-energie. Goede isolatie beperkt dat verbruik.
Welke invloed heeft je boiler of warmtepomp?
Een boiler houdt een voorraad water warm. Een tijdklok kan voorkomen dat de boiler die voorraad onnodig lang op temperatuur houdt. Houd rekening met de tijd die het water nodig heeft om op te warmen. Zet een boiler vaak op 60 °C; stel hem niet lager in vanwege het risico op bacteriegroei. Legionella overleeft tot 55 °C. Zet de boiler uit als je op vakantie gaat. Spoel bij terugkomst de leidingen en laat de boiler goed doorwarmen.
Een volledig elektrische warmtepomp heeft een voorraadvat voor warm water. Voor dat vat is 50 tot 55 °C meestal voldoende, maar het wordt wekelijks boven 60 °C verwarmd om legionella te voorkomen. Bij een cv-ketel kun je de ecostand kiezen: het water wordt dan pas verwarmd wanneer je de warme kraan opent. Welke instelling past, hangt dus af van het soort installatie in je huis.
Waar let je op bij installatie en onderhoud?
Controleer voordat je iets koopt welke besparende voorzieningen je al hebt. Veel nieuwe kranen hebben bijvoorbeeld een volumebegrenzer. Let bij een nieuwe kraan op volumestroomklasse Z of het logo KiwaKeur laagverbruik. Voor een kokendwaterkraan is goede isolatie belangrijk, omdat de boiler anders meer energie gebruikt om het water warm te houden. Een waterkoker of fluitketel kan een alternatief zijn; een niet goed geïsoleerde kokendwaterkraan is onzuiniger dan deze apparaten.
Laat een combiketel, gasboiler of geiser eens per jaar of eens per twee jaar onderhouden. Elektrische boilers hebben nauwelijks onderhoud nodig. Volg bij instellingen en onderhoud de aanwijzingen voor jouw toestel. Gebruik je een tijdklok, houd dan rekening met de opwarmtijd. Na een vakantie met een uitgeschakelde boiler spoel je de leidingen en laat je het water goed doorwarmen voordat je de installatie weer normaal gebruikt.
Stappenplan
- Kijk waar je warm water gebruiktLet een paar dagen op je douchegebruik en op hoe vaak de warme kraan in de keuken openstaat. Zo zie je waar je warmwaterverbruik vooral ontstaat en welke aanpassing voor jou logisch is.
- Begin met minder water gebruikenDouche korter en zet de warme kraan alleen open wanneer je warm water nodig hebt. Je kunt bijvoorbeeld je douchetijd van 11 naar 8 minuten terugbrengen.
- Beperk de waterstroomControleer of je kraan al een volumebegrenzer heeft. Zo niet, dan kun je een waterbesparend mondstuk of doorstroombegrenzer plaatsen. Een waterbesparende douchekop is een andere optie.
- Controleer hoe je water wordt verwarmdKies bij een cv-ketel de ecostand. Gebruik je een boiler, dan kan een tijdklok voorkomen dat de voorraad onnodig warm blijft. Houd bij de instelling rekening met het type toestel.
- Onderhoud en controleer je installatieLaat een combiketel, gasboiler of geiser eens per jaar of eens per twee jaar onderhouden. Zet een boiler uit tijdens vakanties en spoel na terugkomst de leidingen.
Veelgemaakte fouten
- De warme kraan laten lopen terwijl je wacht op de juiste temperatuur verspilt water.
- Een kokendwaterkraan gebruiken zonder rekening te houden met standby-energie en isolatie.
- Een boiler lager dan 60 °C instellen zonder rekening te houden met het risico op bacteriegroei.
- Een boiler met een tijdklok uitschakelen zonder rekening te houden met de benodigde opwarmtijd.
- Na een vakantie met uitgeschakelde boiler de leidingen niet spoelen en het water niet goed laten doorwarmen.
Wat kost het?
Een waterbesparend mondstuk of inzetstuk voor de kraan kost een paar euro. Er zijn geen concrete bedragen genoemd voor douchekoppen, warmteterugwinning of kokendwaterkranen.
Bekijk alle prijzen: Wat kost een douche-wtw? →
Veelgestelde vragen
Hoeveel gas gebruikt een gemiddeld huishouden voor warm water?
Een gemiddeld huishouden gebruikt jaarlijks 240 m³ gas voor warm water. Warm water voor badkamer en keuken is goed voor bijna 25% van het gasverbruik.
Hoeveel bespaar je met een waterbesparende douchekop?
Een waterbesparende douchekop kan het warmwaterverbruik met 20 tot 40% verminderen. Korter douchen helpt ook; van 11 naar 8 minuten douchen bespaart energie.
Is een kokendwaterkraan zuinig?
Een kokendwaterkraan gebruikt standby-energie om water op temperatuur te houden. Goede isolatie vermindert dat verbruik; een niet goed geïsoleerde kraan is onzuiniger dan een waterkoker of fluitketel.
Op welke temperatuur stel je een boiler in?
Een boiler stel je vaak in op 60 °C en niet lager vanwege het risico op bacteriegroei. Legionella overleeft tot 55 °C. Voor het voorraadvat van een volledig elektrische warmtepomp is 50 tot 55 °C meestal voldoende, met een wekelijkse verhitting boven 60 °C.
Hoe bespaar je warm water met een cv-ketel?
Zet de cv-ketel voor warm water op de ecostand. Het water wordt dan pas verwarmd wanneer je de warme kraan opent.
Wat doe je met de boiler als je op vakantie gaat?
Zet de boiler uit tijdens je vakantie. Spoel na terugkomst de leidingen en laat de boiler goed doorwarmen.
Bronnen
- milieucentraal.nl – Besparen in de keuken - Milieu Centraal
- milieucentraal.nl – Slim verwarmen met een warmtepomp
- milieucentraal.nl – Bespaartips warm water
Uitleg op basis van openbare vakbronnen (oktober 2026). Prijzen zijn indicaties. Lees onze methodiek.